متن ترجمه فقط يك نسخه در دست است و نسخ ديگرى براى مقابله به‌دست نيامد تا احتمالا درباره نويسنده ، اطلاع بيشترى بدهد ، به ناچار ، به آنچه كه در همين كتاب آمده ، بسنده مىكنيم . مسلم آن است كه ملكونوف به دعوت « دفترخانه جغرافيائى آكادميك براندر به تفليس رفته و از آنجا مأمور سياحت صفحات شمالى » ايران شده است . سفرنامه ملكونوف از چند نظر حائز اهميت و ارزش مىباشد : 1 - موقعيت تاريخى : مؤلف علاوه براينكه به ثبت موقعيت آنزمان مردم نواحى شمالى ايران پرداخته ، به گذشته آنها نيز اهميت داده است . نگرشى اين چنينى به گذشته تاريخى مردم يك سرزمين ، به خودى خود ، به ارزش علمى يك اثر مىافزايد . مؤلف خود به اين مهم واقف بوده و چنين مىنويسد « همگى سياحان و جهان‌گردان اگرچه سالك يك مسلك‌اند و راهرو يك راه ، ولى بيشتر گفتگوى ايشان درباره وقايعى است كه خود آنان از آنها متأثر گرديده‌اند . هيچ‌يك را منظور اصلى تحقيق كيفيات ممالك ، چنانچه شايد و بايد نبوده است » صفحه 85 - دقيقا ازاين‌رو ، مؤلف سعى خود را در شناساندن تاريخ مردم اين نواحى در حد كمال مبذول داشته است . براى شناختن و تحقيق تاريخ اين نواحى ، مؤلف كتاب‌هاى زير را مطالعه و از آن‌ها سود جسته است : سياحت‌نامه بارن‌درن ، تاريخ طبرستان محمد بن اسفنديار ، تاريخ گيلان و طبرستان ظهير الدين ، تاريخ شمس الدين دمشقى ، تاريخ مخفف بن لوط ، تاريخ گزيده حمد الله مستوفى ، نزهت‌نامه علائى ، تاريخ سيوطى ، احسن التقاسيم فى معرفة الاقاليم ، اشكال البلاد ابو زيد بلخى ، كتاب اللبلدان بلاذرى ، تاريخ سلطان محمود غزنوى ، شاهنامه ، تاريخ ابن اثير و حمزه اصفهانى ، محمد فيلى ، عبد الرشيد ياقوتى ، عتبى ، عين الذهب مسعودى ، مأثر سلطانيه عبد الرزاق و . . . او همچنين از منابع ديگر به زبان‌هاى مختلف بهره جسته است .